“Uchwyty 1948-2014” do pobrania

Polecamy wydany w 2014 r. album poświęconej Fabryce Przyrządów i Uchwytów w Białymstoku. Można go pobrać stąd: bok.bialystok.pl/pliki/Uchwyty_D.pdf [194 MB].

Koncepcja tego wydawnictwa powstała w 2011 r. Ktoś obejrzał wydawane przez Centrum im. Ludwika Zamenhofa albumy z serii „Bojary”. Padło pytanie: „Czy nie moglibyście zrobić takiej książki o Uchwytach?. Niedługo potem nawiązaliśmy kontakt z fabryką Bison-Bial S.A. Ruszyła realizacja projektu Uchwyty.

Pierwszym etapem była archiwizacja. Na mocy porozumienia zawartego z Bison-Bialem SA otrzymaliśmy kilkaset negatywów z zakładowej pracowni fotograficznej. Rozpoczął się czasochłonny proces skanowania i opisywania negatywów. Spośród tysięcy klatek wybraliśmy kilkaset, poukładaliśmy je tematycznie. Z tego materiału powstała robocza wersja albumu.

Negatywy w większości nie były opisane, a jeżeli już, to bardzo skrótowo, nie zawsze w sposób zrozumiały. Potrzebowaliśmy pomocy tych, którzy pamiętają. Ekipa CLZ rozpoczęła rejestrowanie wywiadów z byłymi i obecnymi pracownikami fabryki. Nagrywanym osobom pokazywaliśmy album, by pomogły w rozpoznaniu widocznych na fotografiach osób, miejsc, wydarzeń.

Tuż po przejrzeniu negatywów złożyliśmy propozycję napisania krótkiego wstępu do wydawnictwa Wiesławowi Wróblowi. Szybko okazało się, że zgromadzony przez historyka materiał nie da się zamknąć na kilku stronach maszynopisu, a bogactwo zebranej ikonografii wymaga poszerzenia ram publikacji do obecnej postaci. Album „Uchwyty 1948 – 2014” nie pomieścił wszystkich materiałów, które udało nam się zgromadzić – jest wyborem tego, co wydaje się najciekawsze, zarówno dla historyka, pracownika Uchwytów, jak i czytelnika niezwiązanego emocjonalnie z tematem.

W Mediatece CLZ, multimedialnym archiwum miasta i regionu, udostępniliśmy dwadzieścia wywiadów (nagrania wideo) z pracownikami fabryki, a także liczne zdjęcia. Do Bison-Bial SA przekazaliśmy wszystkie zdigitalizowane negatywy.

Pragniemy podziękować tym wszystkim, którzy przyczynili się do realizacji projektu Uchwyty. Dziękujemy firmie Bison-Bial SA za wszechstronne wsparcie, a Panu Karolowi Biernackiemu za osobiste zaangażowanie. Wiesławowi Wróblowi za ciężką pracę nad tekstem i merytoryczną stroną wydawnictwa. Na zakończenie i przede wszystkim dziękujemy pracownikom fabryki, którzy podzielili się z nami wiedzą i wspomnieniami, a wśród nich szczególnie Tadeuszowi Rufińskiemu i Janowi Zygmuntowi Pradze, którzy byli pierwszymi czytelnikami i recenzentami książki.

Mamy nadzieję, że efekty naszej wspólnej pracy spotkają się z przychylnym przyjęciem.